Luke 2

1 Now in those days a decree went out from Caesar Augustus that a census should be taken of the whole empire.

1 Lúc ấy, Sê-sa Au-gút-tơ ra chiếu chỉ phải lập sổ dân trong cả thiên hạ.

2 This was the first census to take place while Quirinius was governor of Syria.

2 Việc lập sổ dân nầy là trước hết, và nhằm khi Qui-ri-ni-u làm quan tổng đốc xứ Sy-ri.

3 And everyone went to his own town to register.

3 Ai nấy đều đến thành mình khai tên vào sổ.

4 So Joseph also went up from Nazareth in Galilee to Judea, to the city of David called Bethlehem, since he was from the house and line of David.

4 Vì Giô-sép là dòng dõi nhà Đa-vít, cho nên cũng từ thành Na-xa-rét, xứ Ga- li-lê, lên thành Đa-vít, gọi là Bết-lê-hem, xứ Giu-đê,

5 He went there to register with Mary, who was pledged to him in marriage and was expecting a child.

5 để khai vào sổ tên mình và tên Ma-ri, là người đã hứa gả cho mình đang có thai.

6 While they were there, the time came for her Child to be born.

6 Đang khi hai người ở nơi đó, thì ngày sanh đẻ của Ma-ri đã đến.

7 And she gave birth to her firstborn, a Son. She wrapped Him in swaddling cloths and laid Him in a manger, because there was no room for them in the inn.

7 Người sanh con trai đầu lòng, lấy khăn bọc con mình, đặt nằm trong máng cỏ, vì nhà quán không có đủ chỗ ở.

8 And there were shepherds residing in the fields nearby, keeping watch over their flocks by night.

8 Vả, cũng trong miền đó, có mấy kẻ chăn chiên trú ngoài đồng, thức đêm canh giữ bầy chiên.

9 Just then an angel of the Lord stood before them, and the glory of the Lord shone around them, and they were terrified.

9 Một thiên sứ của Chúa đến gần họ, và sự vinh hiển của Chúa chói lòa xung quanh, họ rất sợ hãi.

10 But the angel said to them, “Do not be afraid! For behold, I bring you good news of great joy that will be for all the people:

10 Thiên sứ bèn phán rằng: Đừng sợ chi; vì nầy, ta báo cho các ngươi một Tin Lành, sẽ làm một sự vui mừng lớn cho muôn dân;

11 Today in the city of David a Savior has been born to you. He is Christ the Lord!

11 ấy là hôm nay tại thành Đa-vít đã sanh cho các ngươi một Đấng Cứu thế, là Christ, là Chúa.

12 And this will be a sign to you: You will find a baby wrapped in swaddling cloths and lying in a manger.”

12 Nầy là dấu cho các ngươi nhìn nhận Ngài: Các ngươi sẽ gặp một con trẻ bọc bằng khăn, nằm trong máng cỏ.

13 And suddenly there appeared with the angel a great multitude of the heavenly host, praising God and saying:

13 Bỗng chúc có muôn vàn thiên binh với thiên sứ đó ngợi khen Đức Chúa Trời rằng:

14 “Glory to God in the highest, and on earth peace to men on whom His favor rests!”

14 Sáng danh Chúa trên các từng trời rất cao, Bình an dưới đất, ân trạch cho loài người!

15 When the angels had left them and gone into heaven, the shepherds said to one another, “Let us go to Bethlehem and see this thing that has happened, which the Lord has made known to us.”

15 Sau khi các thiên sứ lìa họ lên trời rồi, bọn chăn nói với nhau rằng: Chúng ta hãy tới thành Bết-lê-hem, xem việc đã xảy đến mà Chúa cho chúng ta hay.

16 So they hurried off and found Mary and Joseph and the Baby, who was lying in the manger.

16 Vậy, họ vội vàng đi đến đó, thấy Ma-ri, Giô-sép, và thấy con trẻ đang nằm trong máng cỏ.

17 After they had seen the Child, they spread the message they had received about Him.

17 Đã thấy vậy, họ bèn thuật lại những lời thiên sứ nói về con trẻ đó.

18 And all who heard it were amazed at what the shepherds said to them.

18 Ai nấy nghe chuyện bọn chăn chiên nói, đều lấy làm lạ.

19 But Mary treasured up all these things and pondered them in her heart.

19 Còn Ma-ri thì ghi nhớ mọi lời ấy và suy nghĩ trong lòng.

20 The shepherds returned, glorifying and praising God for all they had heard and seen, which was just as the angel had told them.

20 Bọn chăn chiên trở về, làm sáng danh và ngợi khen Đức Chúa Trời về mọi điều mình đã nghe và thấy y như lời đã bảo trước cùng mình.

21 When the eight days before His circumcision had passed, He was named Jesus, the name the angel had given Him before He was conceived.

21 Đến ngày thứ tám, là ngày phải làm phép cắt bì cho con trẻ, thì họ đặt tên là Jêsus, là tên thiên sứ đã đặt cho, trước khi chịu cưu mang trong lòng mẹ.

22 And when the time of purification according to the Law of Moses was complete, His parents brought Him to Jerusalem to present Him to the Lord

22 Khi đã hết những ngày tinh sạch rồi, theo luật pháp Môi-se, Giô-sép và Ma-ri đem con trẻ lên thành Giê-ru-sa-lem để dâng cho Chúa,

23 (as it is written in the Law of the Lord: “Every firstborn male shall be consecrated to the Lord”),

23 như đã chép trong luật pháp Chúa rằng: Hễ con trai đầu lòng, phải dâng cho Chúa,

24 and to offer the sacrifice specified in the Law of the Lord: “A pair of turtledoves or two young pigeons.”

24 lại dâng một cặp chim cu, hoặc chim bò câu con, như luật pháp Chúa đã truyền.

25 Now there was a man in Jerusalem named Simeon, who was righteous and devout. He was waiting for the consolation of Israel, and the Holy Spirit was upon him.

25 Vả, trong thành Giê-ru-sa-lem có một người công bình đạo đức, tên là Si- mê-ôn, trông đợi sự yên ủi dân Y-sơ-ra-ên, và Đức Thánh Linh ngự trên người.

26 The Holy Spirit had revealed to him that he would not see death before he had seen the Lord’s Christ.

26 Đức Thánh Linh đã bảo trước cho người biết mình sẽ không chết trước khi thấy Đấng Christ của Chúa.

27 Led by the Spirit, he went into the temple courts. And when the parents brought in the child Jesus to do for Him what was customary under the Law,

27 Vậy người cảm bởi Đức Thánh Linh vào đền thờ, lúc có cha mẹ đem con trẻ là Jêsus đến, để làm trọn cho Ngài các thường lệ mà luật pháp đã định,

28 Simeon took Him in his arms and blessed God, saying:

28 thì người bồng ẵm con trẻ, mà ngợi khen Đức Chúa Trời rằng:

29 “Sovereign Lord, as You have promised, You now dismiss Your servant in peace.

29 Lạy Chúa, bây giờ xin Chúa cho tôi tớ Chúa được qua đời bình an, theo như lời Ngài;

30 For my eyes have seen Your salvation,

30 Vì con mắt tôi đã thấy sự cứu vớt của Ngài,

31 which You have prepared in the sight of all people,

31 Mà Ngài đã sắm sửa đặng làm ánh sáng trước mặt muôn dân,

32 a light for revelation to the Gentiles, and for glory to Your people Israel.”

32 Soi khắp thiên hạ, Và làm vinh hiển cho dân Y-sơ-ra-ên là dân Ngài.

33 The Child’s father and mother were amazed at what was spoken about Him.

33 Cha mẹ con trẻ lấy làm lạ về mấy lời người ta nói về con.

34 Then Simeon blessed them and said to His mother Mary: “Behold, this Child is appointed to cause the rise and fall of many in Israel, and to be a sign that will be spoken against,

34 Si-mê-ôn bèn chúc phước cho hai vợ chồng, nói với Ma-ri, mẹ con trẻ rằng: Đây, con trẻ nầy đã định làm một cớ cho nhiều người trong Y-sơ-ra-ên vấp ngã hoặc dấy lên, và định làm một dấu gây nên sự cãi trả;

35 so that the thoughts of many hearts will be revealed—and a sword will pierce your soul as well.”

35 còn phần ngươi, có một thanh gươm sẽ đâm thấu qua lòng ngươi. Aáy vậy tư tưởng trong lòng nhiều người sẽ được bày tỏ.

36 There was also a prophetess named Anna, the daughter of Phanuel, of the tribe of Asher, who was well along in years. She had been married for seven years,

36 Lại có bà tiên tri An-ne, con gái của Pha-nu-ên, về chi phái A-se, đã cao tuổi lắm. Từ lúc còn đồng trinh đã ở với chồng được bảy năm;

37 and then was a widow to the age of eighty-four. She never left the temple, but worshiped night and day, fasting and praying.

37 rồi thì ở góa. Bấy giờ đã tám mươi bốn tuổi, chẳng hề ra khỏi đền thờ, cứ đêm ngày hầu việc Đức Chúa Trời, kiêng ăn và cầu nguyện.

38 Coming forward at that moment, she gave thanks to God and spoke about the Child to all who were waiting for the redemption of Jerusalem.

38 Một lúc ấy, người cũng thình lình đến đó, ngợi khen Đức Chúa Trời, và nói chuyện về con trẻ với mọi người trông đợi sự giải cứu của thành Giê-ru-sa-lem.

39 When Jesus’ parents had done everything required by the Law of the Lord, they returned to Galilee, to their own town of Nazareth.

39 Khi Giô-sép và Ma-ri đã làm trọn mọi việc theo luật pháp Chúa rồi, thì trở về thành của mình là Na-xa-rét trong xứ Ga-li-lê.

40 And the Child grew and became strong. He was filled with wisdom, and the grace of God was upon Him.

40 Con trẻ lớn lên, và mạnh mẽ, được đầy dẫy sự khôn ngoan, và ơn Đức Chúa Trời ngự trên Ngài.

41 Every year His parents went to Jerusalem for the Feast of the Passover.

41 Vả, hằng năm đến ngày lễ Vượt qua, cha mẹ Đức Chúa Jêsus thường đến thành Giê-ru-sa-lem.

42 And when He was twelve years old, they went up according to the custom of the Feast.

42 Khi Ngài lên mười hai tuổi, theo lệ thường ngày lễ, cùng lên thành Giê- ru-sa-lem.

43 When those days were over and they were returning home, the boy Jesus remained behind in Jerusalem, but His parents were unaware He had stayed.

43 Các ngày lễ qua rồi, cha mẹ trở về, con trẻ là Jêsus ở lại thành Giê-ru-sa-lem, mà cha mẹ không hay chi hết.

44 Assuming He was in their company, they traveled on for a day before they began to look for Him among their relatives and friends.

44 Hai người tưởng rằng Ngài cũng đồng đi với bạn đi đường, đi trót một ngày, rồi mới tìm hỏi trong đám bà con quen biết;

45 When they could not find Him, they returned to Jerusalem to search for Him.

45 nhưng không thấy Ngài, bèn trở lại thành Giê-ru-sa-lem mà tìm.

46 Finally, after three days they found Him in the temple courts, sitting among the teachers, listening to them and asking them questions.

46 Khỏi ba ngày, gặp Ngài tại trong đền thờ đang ngồi giữa mấy thầy thông thái, vừa nghe vừa hỏi.

47 And all who heard Him were astounded at His understanding and His answers.

47 Ai nấy nghe, đều lạ khen về sự khôn ngoan và lời đối đáp của Ngài.

48 When His parents saw Him, they were astonished. “Child, why have You done this to us?” His mother asked. “Your father and I have been anxiously searching for You.”

48 Khi cha mẹ thấy Ngài, thì lấy làm lạ, và mẹ hỏi rằng: Hỡi con, sao con làm cho hai ta thể nầy? Nầy, cha và mẹ đã khó nhọc lắm mà tìm con.

49 “Why were you looking for Me?” He asked. “Did you not know that I had to be in My Father’s house?”

49 Ngài thưa rằng: Cha mẹ kiếm tôi làm chi? Há chẳng biết tôi phải lo việc Cha tôi sao?

50 But they did not understand the statement He was making to them.

50 Nhưng hai người không hiểu lời Ngài nói chi hết.

51 Then He went down to Nazareth with them and was obedient to them. But His mother treasured up all these things in her heart.

51 Đoạn, Ngài theo về thành Na-xa-rét và chịu lụy cha mẹ. Mẹ Ngài ghi các lời ấy vào lòng.

52 And Jesus grew in wisdom and stature, and in favor with God and man.

52 Đức Chúa Jêsus khôn ngoan càng thêm, thân hình càng lớn, càng được đẹp lòng Đức Chúa Trời và người ta.