Matthew 15

1 Then some Pharisees and scribes came to Jesus from Jerusalem and asked,

1 Bấy giờ, có mấy người Pha-ri-si và mấy thầy thông giáo từ thành Giê-ru-sa-lem đến gần Đức Chúa Jêsus, mà thưa rằng:

2 “Why do Your disciples break the tradition of the elders? They do not wash their hands before they eat.”

2 Sao môn đồ thầy phạm lời truyền khẩu của người xưa? Vì họ không rửa tay trước khi ăn.

3 Jesus replied, “And why do you break the command of God for the sake of your tradition?

3 Ngài đáp rằng: Còn các ngươi sao cũng vì cớ lời truyền khẩu mình mà phạm điều răn của Đức Chúa Trời?

4 For God said, ‘Honor your father and mother’ and ‘Anyone who curses his father or mother must be put to death.’

4 Vì Đức Chúa Trời đã truyền điều răn nầy: Phải hiếu kính cha mẹ ngươi; lại, điều nầy: Ai mắng nhiếc cha mẹ thì phải chết.

5 But you say that if anyone says to his father or mother, ‘Whatever you would have received from me is a gift devoted to God,’

5 Nhưng các ngươi lại nói rằng: Ai nói cùng cha mẹ rằng: Những điều mà tôi có thể giúp cha mẹ, đã dâng cho Đức Chúa Trời rồi, thì người ấy không cần phải hiếu kính cha mẹ.

6 he need not honor his father or mother with it. Thus you nullify the word of God for the sake of your tradition.

6 Như vậy, các ngươi đã vì lời truyền khẩu mình mà bỏ lời Đức Chúa Trời.

7 You hypocrites! Isaiah prophesied correctly about you:

7 Hỡi kẻ giả hình! Ê-sai đã nói tiên tri về các ngươi phải lắm, mà rằng:

8 ‘These people honor Me with their lips, but their hearts are far from Me.

8 Dân nầy lấy môi miếng thờ kính ta; Nhưng lòng chúng nó xa ta lắm.

9 They worship Me in vain; they teach as doctrine the precepts of men.’”

9 Sự chúng nó thờ lạy ta là vô ích, Vì chúng nó dạy theo những điều răn mà chỉ bởi người ta đặt ra.

10 Jesus called the crowd to Him and said, “Listen and understand.

10 Đoạn, Ngài gọi đoàn dân đến, mà phán rằng: Hãy nghe, và hiểu.

11 A man is not defiled by what enters his mouth, but by what comes out of it.”

11 Chẳng phải điều chi vào miệng làm dơ dáy người; nhưng điều chi ở miệng ra, ấy mới là điều làm dơ dáy người vậy!

12 Then the disciples came to Him and said, “Are You aware that the Pharisees were offended when they heard this?”

12 Môn đồ bèn lại gần, mà thưa rằng: Thầy có hay rằng người Pha-ri-si nghe lời thầy nói mà phiền giận chăng?

13 But Jesus replied, “Every plant that My heavenly Father has not planted will be pulled up by its roots.

13 Ngài đáp rằng: Cây nào mà Cha ta trên trời không trồng, thì phải nhổ đi.

14 Disregard them! They are blind guides. If a blind man leads a blind man, both will fall into a pit.”

14 Hãy để vậy: đó là những kẻ mù làm người dẫn đưa; nếu kẻ mù dẫn đưa kẻ mù, thì cả hai sẽ cùng té xuống hố.

15 Peter said to Him, “Explain this parable to us.”

15 Phi-e-rơ bèn cất tiếng thưa rằng: Xin thầy cắt nghĩa lời ví dụ ấy cho chúng tôi.

16 “Do you still not understand?” Jesus asked.

16 Đức Chúa Jêsus hỏi rằng: Các ngươi cũng còn chưa hiểu biết sao?

17 “Do you not yet realize that whatever enters the mouth goes into the stomach and then is eliminated?

17 Các ngươi chưa hiểu vật gì vào miệng thì đi thẳng xuống bụng, rồi phải bỏ ra nơi kín sao?

18 But the things that come out of the mouth come from the heart, and these things defile a man.

18 Song những điều bởi miệng mà ra là từ trong lòng, thì những điều đó làm dơ dáy người.

19 For out of the heart come evil thoughts, murder, adultery, sexual immorality, theft, false testimony, and slander.

19 Vì từ nơi lòng mà ra những ác tưởng, những tội giết người, tà dâm, dâm dục, trộm cướp, làm chứng dối, và lộng ngôn.

20 These are what defile a man, but eating with unwashed hands does not defile him.”

20 Aáy đó là những điều làm dơ dáy người; song sự ăn mà không rửa tay chẳng làm dơ dáy người đâu.

21 Leaving that place, Jesus withdrew to the district of Tyre and Sidon.

21 Đức Chúa Jêsus đi từ đó, vào bờ cõi thành Ty-rơ và thành Si-đôn.

22 And a Canaanite woman from that region came to Him, crying out, “Lord, Son of David, have mercy on me! My daughter is miserably possessed by a demon.”

22 Xảy có một người đàn bà xứ Ca-na-an, từ xứ ấy đến, mà kêu lên rằng: Lạy Chúa, là con cháu vua Đa-vít, xin thương xót tôi cùng! Con gái tôi mắc quỉ ám, khốn cực lắm.

23 But Jesus did not answer a word. So His disciples came and urged Him, “Send her away, for she keeps crying out after us.”

23 Nhưng Ngài chẳng đáp một lời. Môn đồ bèn đến gần, cố nài xin rằng: Xin thầy truyền cho đàn bà ấy về, vì người kêu van ở đằng sau chúng ta.

24 He answered, “I was sent only to the lost sheep of the house of Israel.”

24 Ngài đáp rằng: Ta chịu sai đến đây, chỉ vì các con chiên lạc mất của nhà Y-sơ-ra-ên đó thôi.

25 The woman came and knelt before Him. “Lord, help me!” she said.

25 Song người đàn bà lại gần, lạy Ngài mà thưa rằng: Lạy Chúa, xin Chúa giúp tôi cùng!

26 But Jesus replied, “It is not right to take the children’s bread and toss it to the dogs.”

26 Ngài đáp rằng: Không nên lấy bánh của con cái mà quăng cho chó con ăn.

27 “Yes, Lord,” she said, “even the dogs eat the crumbs that fall from their master’s table.”

27 Người đàn bà lại thưa rằng: Lạy Chúa, thật như vậy, song mấy con chó con ăn những miếng bánh vụn trên bàn chủ nó rớt xuống.

28 “O woman,” Jesus answered, “your faith is great! Let it be done for you as you desire.” And her daughter was healed from that very hour.

28 Ngài bèn phán rằng: Hỡi đàn bà kia, ngươi có đức tin lớn; việc phải xảy ra theo ý ngươi muốn! Cũng một giờ đó, con gái người liền được lành.

29 Moving on from there, Jesus went along the Sea of Galilee. Then He went up on a mountain and sat down.

29 Đức Chúa Jêsus từ đó đi đến gần biển Ga-li-lê; rồi lên trên núi mà ngồi.

30 Large crowds came to Him, bringing the lame, the blind, the crippled, the mute, and many others, and laid them at His feet, and He healed them.

30 Bấy giờ có đoàn dân rất đông đến gần Ngài, đem theo những kẻ què, đui, câm, tàn tật và nhiều kẻ đau khác, để dưới chân Đức Chúa Jêsus, thì Ngài chữa cho họ được lành.

31 The crowd was amazed when they saw the mute speaking, the crippled restored, the lame walking, and the blind seeing. And they glorified the God of Israel.

31 Vậy, chúng thấy kẻ câm được nói, kẻ tàn tật được khỏi, kẻ què được đi, kẻ đui được sáng, thì lấy làm lạ lắm, đều ngợi khen Đức Chúa Trời của dân Y-sơ-ra-ên.

32 Then Jesus called His disciples to Him and said, “I have compassion for this crowd, because they have already been with Me three days and have nothing to eat. I do not want to send them away hungry, or they may faint along the way.”

32 Khi đó, Đức Chúa Jêsus gọi môn đồ đến mà phán rằng: Ta thương xót đoàn dân nầy; vì đã ba ngày ở cùng ta, bây giờ không có chi ăn hết. Ta không muốn để họ nhịn đói mà về, e phải mệt lủi dọc đường chăng.

33 The disciples replied, “Where in this desolate place could we find enough bread to feed such a large crowd?”

33 Môn đồ thưa rằng: ỳ nơi đồng vắng nầy, ta há dễ kiếm đâu đủ bánh, đặng cho dân đông dường ấy ăn no nê sao?

34 “How many loaves do you have?” Jesus asked. “Seven,” they replied, “and a few small fish.”

34 Ngài phán hỏi môn đồ rằng: Các ngươi có mấy cái bánh? Môn đồ thưa rằng: Có bảy cái bánh, cùng vài con cá.

35 And He instructed the crowd to sit down on the ground.

35 Ngài bèn biểu dân chúng ngồi xuống đất.

36 Taking the seven loaves and the fish, He gave thanks and broke them. Then He gave them to the disciples, and the disciples gave them to the people.

36 Đoạn Ngài lấy bảy cái bánh và cá; tạ ơn rồi, bẻ bánh ra đưa cho môn đồ, môn đồ phân phát cho dân chúng.

37 They all ate and were satisfied, and the disciples picked up seven basketfuls of broken pieces that were left over.

37 Ai nấy ăn no cả, còn bánh thừa lượm được bảy giỏ đầy.

38 A total of four thousand men were fed, besides women and children.

38 Số người ăn là bốn ngàn, không kể đàn bà con trẻ.

39 After Jesus had dismissed the crowds, He got into the boat and went to the region of Magadan.

39 Bấy giờ Ngài cho đoàn dân về, rồi xuống thuyền mà qua bờ cõi xứ Ma-ga-đan.